بیان بین الصلاتین
اثبات علم غیب امام علیه السلام 
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم
بسم الله الرحمن الرحیم
خدواند در قرآن درباره علم غیب می فرماید: «عالِمُ الْغَیْبِ فَلا یُظْهِرُ عَلی غَیْبِهِ أَحَداً إِلاَّ مَنِ ارْتَضی مِنْ رَسُولٍ؛ و هیچ احدی بر غیب خدا اطلاع ندارد؛ مگر کسی که خدا از او راضی باشد (آیه 26و27جن)
آیات قرآن درباره علم غیب سه گونه است:
1-برخی آیات علم غیب را مخصوص خدا میداند(آیه 59 انعام)
2-برخی آیات پیامبر ( صلی الله علیه و آله و سلم ) علم غیب را از خود نفی میکند(آیه 188 اعراف)
3-برخی آیات گوید که برخی از رسولان و برگزیدگان نیز علم غیب دارند(آیه 27 جن)
راه جمع این است که بگوئیم:
علم غیب ذاتا ومستقلا مخصوص خداست و معصومین از جانب خدا علم دارند؛ازاین جهت هرجا در قرآن آمده که علم غیب مخصوص خداست(آیه 59 انعام) منظور علم غیب ذاتی و استقلالی وبالفعل است وهرجا گوید برخی دیگر که خدا بخواهد به آنها میدهد(آیه 27 جن)،منظور غیر مستقل است و ازجانب خدا وبا اذن اوست وبالفعل معصومین ندارند،ولی بالقوه دارند که اگر بخواهند خدا به آنها میدهد؛ ازطرفی برخی علوم مثل روز قیامت فقط مختص خداست .
خداوند توفیق فهم معارف دین را به ماعنایت بفرماید به برکت صلوات برمحمد و آل محمد
وضوی جبیره
گفتار روز
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم.
انس بن مالک از پیامبر اکرم صلى الله علیه و آله و سلم روایت کرده که آن حضرت فرمودند: أَکْثِرْ مِنَ الطَّهُورِ یَزِدِ اللَّهُ فِی عُمُرِک
. ای انسان زیاد وضو بگیر تا خداوند متعال، بر عمرت بیفزاید (عمرت را زیاد کند). (امالی مفید ص60 ح5)
توضیحات
مسأله امشب راجع به وضوی افراد معذور است.
سوال این است: کسی که دستش شکسته و داخل گچ هست و یا دستش زخم است و باند پیچی شده و امکان باز کردن ندارد چگونه وضو بگیرد؟
دو نکته در جواب عرض می شود:
1. فردی که دستش شکسته و داخل گچ می باشد یا زخم شده و باند پیچی شده، باید وضوی جبیره بگیرد و اگر تمام دست یا صورت بسته باشد اگر علاوه بر وضوی جبیره تیمم هم انجام دهد به فتوای همه مراجع تقلید به وظیفه اش عمل کرده است. (1)
2. وضوی جبیره به این گونه است که مثلا کسی که دست راستش شکسته و داخل گچ می باشد ابتدا صورت را (با دست چپ یا با گرفتن زیر شیر یا فرو بردن در آب) بشوید و سپس دست راست را وضوی جبیره دهد یعنی با دست مرطوب بر روی باند یا گچ مسح نماید بعد دست چپ را مانند صورت بشوید آنگاه با رطوبت آن سر و روی پاها را مسح کند. (2)
نکات و مسائل شرعی بسیار دقیق و جزئی است و در برخی موارد نیز در نظرات مراجع تفاوت است که عزیزان لازم است مطابق نظر مرجع خویش عمل نمایند؛سامانه تلفنی 32020 با پیش شماره 051 به صورت شبانه آماده پاسخگویی و خدمت می باشد که می توانید سوالات فقهی و اعتقادی خویش را به صورت تلفنی سوال کنید.
خداوند متعال توفیق یادگیری و عمل به دستورات دین را به همه عنایت بفرماید به برکت صلوات بر محمد و آل محمد.
نکات توضیحی و منابع:
(1) (بنابر احتیاط تیمم هم نماید. مکارم، صافی، گلپایگانی، وحید، بهجت، خوئی، تبریزی)
(2) (مشهور. مکارم: احتیاط مستحب روی جبیره را مسح کند.) (رساله مراجع م329 و 330 ؛ عروه الوثقی احکام الجبائرم2 و توضیح المسائل مکارم م348)
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم
بسم الله الرحمن الرحیم
امام صادق ( علیه السلام )درمورد علم غیب ائمه ( علیهم السلام )می فرمایند: إِذَا أَرَادَ اَلْإِمَامُ أَنْ یَعْلَمَ شَیْئاً أَعْلَمَهُ اَللَّهُ ذَلِک: زمانی که امام اراده کند،چیزی را بداند،خدا او را آگاه می کند(کافی، ج1،ص 258 )
گاهی سوال میشود چرا ائمه ( علیهم السلام )ازعلم غیب خود برای کشته نشدن، استفاده نکردند؟ باید گفت:
1-دوگونه علم وجود دارد(طبیعی-غیب) و انسان در برابرعلم طبیعی تکلیف دارد؛ ولی علمی که از ناحیه غیب به دست آمده، تکلیف نمیآورد؛ چون علم غیب در حقیقت علم امام، آگاهی بر قضای حتمی الاهی است که تغییر ناپذیر است؛ در نتیجه، هیچ تکلیفی ندارد; زیرا تکلیف در جایی معنا دارد که انجام یا ترک چیزی در اختیار مکلف باشد . امر و نهی درباره قضای حتمی بیهوده و بی اثر است; زیرا اراده انسانی در آن تاثیر ندارد
2-معصومین مکلف به زندگی به شیوه عادی بودند تا از الگو بودن نیفتند،چون برای هدایت بشر آمده اند ؛ واگر ازعلم غیب بهره گیرند، هرگز شکست نمی خوردند و نمی توانند الگوی مناسبی برای مردم باشد; زیرا در غم و رنج و مصیبت و مشکل انسان های عادی شریک نیست که خلاف طبیعت است. البته گاه برای حفظ و عزت دین از علم غیب به دستور خدا استفاده می کنند; ولی قانون واساس بر این است که در جریان امور ظاهری از علوم عادی بهره گیرند
3-طبق برخی روایات(کافی، ج1،ص 258 ) ،علم غیب براى پیامبر و امامان شأنى است؛ یعنى، چنان نیست که این علم همواره، هر چیزى را در اختیار آنان قرار دهد. بر این اساس، ممکن است نسبت به نحوه شهادت خود با همه جزئیات آن علم نداشته باشد چون اراده نکرده که بداند.
4-معصومین نیز باید امتحان شوند و سنت الهی این است و ازطرفی عمل به غیب موجب برهم خوردن قوانین طبیعی است.
خداوند توفیق فهم معارف دین را به ماعنایت بفرماید به برکت صلوات برمحمد و آل محمد
گفتار روز
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم
در روایتی حضرت امیرالمؤمنین على علیه السلام میفرمایند: اَلنَّظیفُ مِنَ الثِّیابِ یُذهِبُ الهَمَّ وَ الحُزنَ و َهُوَ طَهورٌ لِلصَّلاةِ
. لباس پاکیزه غم و اندوه را بر طرف مىکند و باعث پاکیزگى نماز است. (کافى(ط-الاسلامیه) ج6، ص444، ح14)
توضیحات
در مسئله 11 توضیح المسائل مراجع تقلید اینگونه آمده است مسائلی را که انسان غالباً به آنها احتیاج دارد واجب است یاد بگیرد که یکی از مسائل مورد ابتلا روش تطهیر شرعی است؛ که دقایقی کوتاه به چند نکته از آن می پرداریم.
زیاد اتفاق می افتد که لباس یا فرش نجس می شود که یکی از موارد آن نجس شدن با ادرار غیر بچه شیر خوار است که دو نکته کوتاه درباره کیفیت تطهیر فرش و لباس بیان می شود:
الف: اگر بخواهیم فرش یا لباس را با آب قلیل تطهیر کنیم مثلا به وسیله ظرفی مثل پارچ آب بریزیم و تطهیر کنیم، به فتوای تعداد زیادی از مراجع از جمله امام خامنه ای باید دو مرتبه شسته شود و (به فتوی یا احتیاط واجب) بعد از هر مرتبه فشار داده شود تا آب خارج شود یا بوسیله پارچه یا وسیله دیگری جمع شود و آبی که از فرش و لباس جدا می شود یا جمع می شود، (به فتوی یا احتیاط واجب) نجس است. (1)
ب: اگر بخواهیم فرش یا لباس را با آب لوله کشی تطهیر کنیم؛ در صورتی که دو مرتبه شسته شود و با فشار دادن، آب در فرش خارج شود به فتوای همه مراجع پاک می شود. هر چند با یک مرتبه شستن به فتوای اکثر مراجع تقلید از جمله امام خامنه ای پاک می شود و به فتوای تعدادی از مراجع تقلید نیز نیازی به فشار دادن و خارج کردن آب نیست. (2)
نکات و مسائل شرعی بسیار دقیق و جزئی است و در برخی موارد نیز در نظرات مراجع تفاوت است که عزیزان لازم است مطابق نظر مرجع خویش عمل نمایند؛ سامانه تلفنی 32020 با پیش شماره 051 به صورت شبانه آماده پاسخگویی و خدمت می باشد که می توانید سوالات فقهی و اعتقادی خویش را به صورت تلفنی سوال کنید.
خداوند متعال همه ما را اهل علم و عمل قرار دهد به برکت صلوات بر محمد و آل محمد.
نکات توضیحی و منابع:
(1) سیستانی: در فرش یک مرتبه شستن کافی است. مکارم: در فرش و لباس یک مرتبه شستن کافی است. صافی، گلپایگانی، خویی، تبریزی: غساله متعقب به طهارت پاک است. (رساله مراجع مساله 160 و 27 ؛ رساله آموزشی، ج1 درس10 ص: 44)
(2) حضرت امام، فاضل (احتیاط واجب)، خویی، تبریزی، وحید، مکارم: فشار یا حرکت لازم است تا آب خارج شود. و نسبت به دفعات شستن: سیستانی: فقط لباس و بدن احتیاطا دوبار شسته شود. وحید، خوئی، تبریزی: در صورتی که متنجس به بول باشد دوبار شستن لازم است. (رساله مراجع مساله 159 ؛ رساله جامع م170)
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم
بسم الله الرحمن الرحیم
رسول خدا ( صلی الله علیه و آله و سلم ) فرمود: علیکُمْ بقیام الّلیل فَإِنَّهُ تکفیرُ السَّیئاتِ:بر شما باد به قیام در شب(نماز شب)، چرا که موجب پوشاندن و بخشش گناهان است.(بحار، ج ۸۷، ص ۱۲۳)
در روایات اثرات اخروی مختلفی برای نماز شب ذکر شده است که به برخی اشاره میشود:
1-پاک شدن گناهان: یکی از آثار نماز شب پاکی روح از آلودگی گناه میباشد.پیامبر میفرمایند: انسانی که سحرخیز باشد و نماز شب بخواند، آن گناهانی که در روز انجام داده ،پاک میشود. نمازشب حسنه ای است که در دل های مومنین وارد شده و آثار معصیت و تیرگی هایی که دلهایشان از ناحیه سیئات کسب کرده از بین می برد.
2-قبولی اعمال: پیامبر: نماز شب باعث قبولی عبادات و اعمال است.«(بحار، ج87، ص161)
3- استجابت دعا: امام صادق علیه السلام میفرماید: «کسی که در قنوت نمازوتر, چهل مومن و سپس برای خود دعا کند خداوند دعاهای وی را مستجاب میگرداند(وسائل الشیعه، ج4، باب 45)
4-رضایت خدا: رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمود: نماز شب سبب کسب رضایت پروردگار است.( بحار ، ج. ۸۷، ص. ۱۶۰)
خداوند توفیق نمازشب به همه عنایت فرماید به برکت صلوات برمحمد وآل محمد
گفتار روز
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم
از پیامبر گرامی اسلام صلی الله علیه و آله و سلم روایت شده است که: اَلعِبادَهُ سَبعونَ جُزءاً، اَفضَلُها جُزءاً طَلَبُ الحَلالِ
عبادت هفتاد جزء است و بالاترین و بزرگترین جزء آن کسب حلال است (وسائل الشیعه، ج17،ص: 21)
توضیحات
نکته ای درباره قرارداد وکالت:
یکی از قراردادهای شرعی وکالت است؛ و به چند روش امکان دارد از جمله اینکه: سرمایه ام را در اختیار شما قرار می دهم، و وکیل هستید با آن سرمایه به مدت مثلا یک سال کار سود آور حلال مانند خرید و فروش انجام دهید و سود آن به شکلی که در قرارداد ذکر می شود تقسیم شود به این شرط که مبلغی را علی الحساب ماهیانه به صاحب سرمایه داده و پس از اتمام قرارداد طبق شرایط گفته شده عمل شود یا با یکدیگر مصالحه کنند. مثلا ده میلیون در اختیار کسی برای کار شرعی قرار داده می شود با این شرط که بخش معینی از سود بدست آمده به صاحب سرمایه داده شود و قرار می شود که وکیل ماهیانه200 هزار تومان به عنوان علی الحساب به صاحب سرمایه بدهد و در پایان قرارداد صاحب سرمایه با وکیل میتواند طبقت وافق اولیه، درآمد واقعی را تقسیم کنند و یا اینکه با یکدیگر مصالحه نمایند. (1)
زائرین و مجاورین گرامی می توانند سوالات دینی خویش را با ذکر نام مرجع تقلید خویش به سامانه 30002020 پیامک کرده و پاسخ را مطابق نظر مرجع تقلید دریافت نمایند.
خداوند متعال به همه ما توفیق روزی حلال عنایت بفرماید به برکت صلوات بر محمد و آل محمد.
نکات توضیحی و منابع:
(1) (اجوبه الاستفتائات س1803 ؛ رساله مراجع مساله 2269)
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم
بسم الله الرحمن الرحیم
امام رضا ( علیه السلام )می فرمایند: صلاةُ الّلیلِ تزیدُ فی الرّزق: نماز شب بر روزی انسان می افزاید( وسائل،ج 5، ص 272)
در روایات اثرات دنیوی مختلفی برای نماز شب ذکر شده است که به برخی اشاره میشود:
1-افزایش روزی:
برای رزق و روزی غیر از عوامل مادی از قبیل تلاش برای کسب رزق و روزی، عوامل معنوی مثل نماز شب مؤثر است ونباید همه عوامل را مادی بدانیم، بلکه یک سری عوامل معنوی نیز میتواند علّت یا جزء علّت باشد. روزی رسان خدا است و یکی از پادشهای نمازشب (رزق فراوان) است.
2- دفع بیماریها : رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمود: بر شما باد به نماز شب، زیرا آن روش شایستگان پیش از شماست، و بیداری شب انسان را به خدا نزدیک میکند، و از گناه باز میدارد و گناهان را میپوشاند، و بیماری را از بدن میزداید: (بحارالأنوار، ج۸۷، ص۱۲۳)
3-نورانیت چشم و چهره و اخلاق: امام صادق علیهالسلام فرمود: نماز شب انسان را خوش سیما و خوش اخلاق و خوشبو میکند، و دید انسان را نورانی میکند:(وسائل ، ج۵، ص۲۷۲)
4- ازبین رفتن غمها: امام صادق علیهالسلام فرمود: نماز شب قرض را ادا میکند و غم را میبرد ( وسائل،ج 5، ص 272)
خداوند توفیق نمازشب به همه عنایت فرماید به برکت صلوات برمحمد وآل محمد
گفتار روز
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم
در روایتی حضرت صادق علیه السلام می فرمایند: مَکْتُوبٌ عَلَى بَابِ الْجَنَّةِ الصَّدَقَةُ بِعَشَرَةٍ وَ الْقَرْضُ بِثَمَانِیَةَ عَشَر
بر درب بهشت نوشته شده است که صدقه دادن، ده حسنه دارد و قرض دادن، هجده حسنه. (الکافی (ط - الإسلامیة) ؛ ج4 ؛ ص33)
توضیحات
در مسئله 11 توضیح المسائل مراجع تقلید اینگونه آمده است: مسائلی را که انسان غالباً به آنها احتیاج دارد واجب است یاد بگیرد که یکی از مسائل مورد نیاز مسائل مرتبط با قرض است که امروز چند نکته کوتاه درباره قرض الحسنه بیان می شود:
1. یکی از کارهای پسندیده که در اسلام نسبت به آن تاکید زیادی شده است، قرض الحسنه یا قرض دادن، می باشد مخصوصا قرض دادن به کسی که نیاز دارد. (1)
2. یکی از موارد سود ربوی، در قرض است یعنی اگر به کسی قرض داده شود و در ضمن قرض به صورت صریح یا ضمنی شرط سود و منفعت شود حرام است و معنای شرط سود این است که قرض گیرنده ملزم به پرداخت سود باشد که اگر سود را پرداخت نکند مورد اعتراض قرض دهنده قرار می گیرد. حتی اگر مقدار سود را معین نکند و بگوید هر چه دوست داری پرداخت کن، باز هم ربا محسوب می شود. (2)
3. اگر انسان قرض بدهد و شرط کند که قرض گیرنده کارمزد واقعی و هزینه های قرض دادن را به قرض دهنده پرداخت کند به نظر تعدادی از مراجع از جمله امام خامنه ای مانعی ندارد. (3)
نکات و مسائل شرعی بسیار دقیق و جزئی است و در برخی موارد نیز در نظرات مراجع تفاوت است که عزیزان لازم است مطابق نظر مرجع خویش عمل نمایند؛ سامانه پیامکی 30002020 آماده پاسخگویی و خدمت می باشد که می توانید سوالات خویش را به این سامانه ارسال کرده و جواب را دریافت کنید.
خداوند متعال توفیق کسب روزی حلال به همه عنایت کند به برکت صلوات بر محمد و ال محمد
نکات توضیحی و منابع:
(1) (تحریر الوسیله، کتاب القرض م1و 2 ؛ منهاج الصالحین ج2 م1002 و 1003)
(2) (رساله مراجع، مساله 2283 ؛ تحریر الوسیله، کتاب قرض م 9 ؛ منهاج الصالحین ج2 م 1011)
(3) صرفا جهت اطلاع: آیت الله سیستانی، در قرض شرط سود و هم شرط کارمزد، هر دو حرام است.) (اجوبه الاستفتائات س 1786 ؛ استفتائات آقای سیستانی سؤال 356 ؛ سایت مکارم استفتائات، امور بانکی، کارمزد)
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم
بسم الله الرحمن الرحیم
امام علی علیه السلام دراهمیت عمر می فرمایند: اِغتَنِمُوا الفُرَص فَاِنَّها تَمُرُّ مَرَّ السَّحاب: فرصت ها را غنیمت شمارید چون که همچون ابر در گذرند( نهج البلاغه، حکمت 20)
درباره اهمیت عمر و وقت در اسلام ، نکاتی عرض میشود:
1-در اهمیّت زمان همین بس که خداوند در قرآن به آن قسم یاد کرده ( وَالعَصر. إنَ الإنسانَ لَفی خُسر)در حقیقت تنها سرمایه بشر همین عمر است و از دست دادنش باعت بزرگترین خسران و زیان می شود.
2-در قرآن آنچه را که موجب اتلاف وقت می شود به عنوان لغو، باطل، افراط و به طور کلّی بیهوده گرایی و پوچی، از آن سرزنش شده است، چرا که موجب نابودی عالی ترین سرمایه زندگی، و عمر می گردد، خداوند در تعریف مومن می فرماید: (الّذین هم عن اللّغو معرضون)
3-عمر هرگز قابل برگشت نیست و بازتولید نمی شود. وقت را نه توان به کسی داد و نه می توان از کسی قرض گرفت. عمر تنها ماشینی که دنده عقب ندارد. ما فقط یک بار حق زیستن داریم و دیگر فرصت دومی برایمان نخواهد بود.
4-ابدیت ودنیای همیشگی و بدون انتهای بعدی، با همین زمان محدود ما ساخته میشود
5-در احکام شریعت نیز زمان اهمیت دارد. اسلام برای هر عمل و حکمی وقت معینی را مشخص کرده است؛ مثل نماز،روزه وحج و...
6-از مهمترین سوالات شب اول قبر وهمچنین قیامت، چگونگی استفاده از عمر است.
خداوند توفیق استفاده کامل از عمر را به ما عنایت بفرماید به برکت صلوات برمحمد وآل محمد
گفتار روز
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم.
حضرت امام حسن عسکری علیه السلام در روایتی می فرمایند: مِنَ التَّوَاضُعِ السَّلَامُ
سلام کردن یکی از نشانه های تواضع است. (تحف العقول، النص، ص: 487)
توضیحات
امروز قصد داریم چند نکته راجع به احکام شرعی سلام کردن عرض کنیم:
1. شروع کردن به سلام مستحب است اما جواب سلام فوری است یعنی شنونده سلام باید بلافاصله پاسخ سلام را بدهد ولو در نماز باشد؛ هر چند سلام کننده بچه ممیز یعنی بچه ای که خوب و بد را می فهمد باشد. و همچنین اگر سخنران یا قاری یا مداح به مخاطبین سلام کند، واجب است حداقل یک نفر جواب سلام را بدهد. (1)
2. انسان در حالت معمولی باید طوری جواب سلام را بدهد که سلام کننده، جواب سلام را بشنود و نمی تواند جواب سلام را با اشاره سر یا دست بدهد، لذا اگر انسان مثلا در حال مکالمه با تلفن همراه هست، چنانچه در همین حال کسی به انسان سلام کند، شرعا واجب است در بین مکالمه جواب سلام را به گونه ای که سلام کننده بشنود، جواب بدهد. (2)
3. اگر کسی از روی استهزا و تمسخر و شوخی سلام کند، جواب سلامش واجب نیست. (3)
خداوند متعال همه ما را عامل به دستورات دینی قرار بدهد به برکت صلوات بر محمد و ال محمد.
نکات توضیحی و منابع:
(1) (عروه الوثقی مبطلات نماز م 37، توضیح المسائل مراجع 1141و1138)
(2) (عروه الوثقی، مبطلات نماز، م 26و توضیح المسائل مراجع م 1139)
(3) (توضیح المسائل مراجع م 1144)
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم
بسم الله الرحمن الرحیم
خداوند در قرآن درباره منافقین که میخواهند به دین حداقلی اکتفا کنند و برخی از مسائل اسلام را کنار بگذارند، می فرماید: یَقُولُونَ نُؤْمِنُ بِبَعْضٍ وَ نَکْفُرُ بِبَعْضٍ وَ یُریدُونَ أَنْ یَتَّخِذُوا بَیْنَ ذلِکَ سَبیلاً: (یهودیان واهل کتاب و منافقین)می گویند:به بعضی ایمان می آوریم ، و بعضی را انکار می کنیم و می خواهند در میان این دو ، راهی برای خود انتخاب کنند .
برخی میخواهند با شعار گول زننده اسلام رحمانی برخی از مسائل دین را کنار بگذراند که اشکالاتی به این نظر مطرح است:
1-دراین تفکر آیات جهاد وسختگیری با منافقین(اشداء علی الکفار؛ واغلظ علیهم) وآیات شهادت کنار گذاشته میشود
2-رحمانیت خدا به همراه (شدید العقاب و شدید المحال؛ منتقم؛جبار، قهار) است و سوره برائت،بیزاری از کفار و اعلان جنگ با آنهاست.
3-اسلام دین مبارزه با طاغوت و ظلم است(واجتنبوا الطاغوت) است
4-سیاست عین دیانت است وتمام انبیاء و اولیاء برای(تشکیل حکومت اسلامی مثل پیامبر) مبارزه کردند
5-خیلی از احکام اسلام مثل جهاد،نهی از منکر؛حدود و دیات احکام حکومتی است و با دین حداقلی نمیسازد.
6-وظیفه حکومت(هدایت فرهنگیِ جامعه بهسوی ارزشهای الهی) و (به بهشت بردن مردم) با استفاده از فراهم کردن زمینه خوبیها و نهی از منکر است، نه اینکه کاری نداشته باشد.
خداوند توفیق شناخت دین وعمل به دستوراتش را به ماعنایت فرماید به برکت صلوات برمحمد وآل محمد
گفتار روز
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم
حضرت کاظم علیه السلام میفرمایند: إِنَ الصَّلَاةَ فِی الصَّفِ الْأَوَّلِ کَالْجِهَادِ فِی سَبِیلِ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ.
نماز در صفِ اولِ جماعت، مانند جهاد در راه خداست. (من لایحضره الفقیه ج1 ص385 ح1140)
توضیحات
در مساله 11 توضیح المسائل مراجع تقلید اینگونه آمده است، مسائلی را که انسان غالباً به آنها احتیاج دارد واجب است یاد بگیرد؛ یکی از مسائل بسیار مورد ابتلاء احکام نماز است؛ لذا امروز قصد داریم چند مساله شرعی درباره احکام نماز جماعت، خدمتتان عرض میکنم:
1. در نماز جماعت، بعد از تکبیرِ امام، اگر صف جلو آمادهی نماز و تکبیر گفتنِ آنها نزدیک باشد، کسانى که در صف بعد ایستاده اند، مىتوانند تکبیر بگویند. (1)
2. کسی که مسافر است و یا دیر به جماعت رسیده، اگر بخواهد در رکعت سوم یا چهارم اقتدا کند، چنانچه در حالی که امام ایستاده، بخواهد اقتدا کند، باید حمد و سوره را آهسته بخواند، و اگر برای خواندن سوره وقت ندارد، باید حمد را تمام کند و به فتوای تعداد زیادی از مراجع تقلید از جمله امام خامنهای، در رکوع، خود را به امام جماعت برساند. (2)
3. اگر میداند که برای خواندن حمد، زمان کافی ندارد (بنا بر احتیاط واجب) باید صبر کند تا امام به رکوع برسد، بعد اقتدا کند لذا در حالیکه امام بعد از تکبیر در حال رفتن به رکوع است نیز اقتدا نکند. (3)
نکات و مسائل شرعی دقیق و جزئی هستند و در برخی موارد هم، نظرات مراجع متفاوت است که عزیزان لازم است مطابق نظر مرجع خودشان عمل کنند؛ سامانه تلفنی 32020 با پیش شماره 051 به صورت شبانه روزی آماده پاسخگویی و خدمت میباشد که میتوانید سوالات فقهی و اعتقادیتان را به صورت تلفنی مطرح کنید.
قبولی طاعات و عبادات، به برکت صلوات بر محمد و آل محمد.
نکات توضیحی و منابع:
(1) (ولى احتیاط مستحب آن است که صبر کند تا تکبیر صف جلو تمام شود. مشهور؛ مکارم: انتظار کشیدن خلاف احتیاط است. بهجت: زودتر تکبیر گفتن بر خلاف احتیاط است.) (رساله مراجع م 1418 ؛ بهجت استفتائات ج2 س2672)
(2) (امام خامنهای، آیات عظام خوئی، بهجت، فاضل، تبریزی، سیستانی، مکارم، وحید: خودش را به رکوع برساند. آیت الله سیستانی: اگر برای تمام حمد وقت ندارد، حمد را قطع کند و با امام به رکوع برود.) (امام خامنهای، سایت ادمین، استفتاء شخصی ؛ رساله مراجع م1442)
(3) (رساله مراجع م 1441)
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم
بسم الله الرحمن الرحیم
خداوند در قرآن با مخالفین مبارز ظلبی کرده و می فرماید: إِن کُنتُمْ فِی رَیْبٍ مِّمَّا نَزَّلْنَا عَلَىٰ عَبْدِنَا فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِّن مِّثْلِهِ :اگر در آنچه بر بنده خود نازل کرده ایم شک دارید ، پس- اگر راست می گویید- سوره ای مانند آن بیاورید(آیه 23 بقره)
پیامبر اسلام ( صلی الله علیه و آله و سلم ) معجزات فراوانی داشته اند که به برخی اشاره میشود:
1-قرآن: تحدی قرآن بهترین دلیل بر اعجاز قرآن است که می فرماید: اگر میتوانید سوره ای مثل قرانذ بیاورید و تا امروز همه انسان ها از آوردن حتی یک سوره مانند کوچک ترین سوره های قرآن عاجز بوده و تا ابد نیز عاجز خواهند بود.
2-شق القمر: مشرکان مکه گفتند: «اگر واقعاً پیامبر خدا هستی ماه را برای ما بشکاف و دو نصف کن وپیامبر در شب ماه بدر این کار را کرد ولی قبول نکردند وگفتند سحر است(بحار ، ج۱۷، ص۳۵۵)
3- حرکت درخت به سمت پیامبر ( صلی الله علیه و آله و سلم ):مشرکان از پیامبر برای اثبات نبوت خواستند کهˈاین درخت را بخوان تا از ریشه کنده شده و در پیش تو بایستد.ˈ پیامبر این کار را کرد،یعد گفتند: به درخت فرمان ده، نصفش جلوتر آید، و نصف دیگر در جای خود بماند.بعکه این کار شد، سران قریش از روی کفر و سرکشی گفتند ˈفرمان ده تا این نصف باز گردد و به نیم دیگر ملحق شود، و به صورت اول درآید.ˈ ووقتی این کار نیز شد گفتند: توساحر و دورغگویی(نهج البلاغه، خطبه ۱۹۲(خطبه قاصعه))
البته معجزات دیگری مثل 'تسبیح گفتن دانههای سنگ در دستان پیامبر ( صلی الله علیه و آله و سلم )؛ رد الشمس و... نیز هست که صرفنظر میشود.
خداوند،توفیق فهم معارف دین را به ما عنایت فرماید به برکت صلوات بر محمد و آل محمد
گفتار روز
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم
حضرت صادق علیه السلام در روایتی می فرمایند: لَا یَنْبَغِی لِلْمُؤْمِنِ أَنْ یَجْلِسَ مَجْلِساً یُعْصَى اللَّهُ فِیهِ وَ لَا یَقْدِرُ عَلَى تَغْیِیرِه
برای مومن سزاوار نیست در مجلسی بنشیند که خداوند متعال در آن نافرمانی می شود و او هم نمی تواند آن را تغییر دهد. (وسائل الشیعه، ج 16 ص:260)
توضیحات
در این شبها که یک قدری بلندتر است ممکن است که خانواده و یا دوستان دور هم جمع بشوند و شب نشینی داشته باشند؛ لذا چند نکته شرعی درباره شب نشینی عرض می شود:
1. شب نشینی فامیلی یا دوستانه نباید همراه با گناهی همچون موسیقی های لهوی و رقص آور و محرک شهوت باشد یا عدم رعایت پوشش شرعی یا غیبت و دیگر گناهان باشد و چنانچه انسان بداند یا ترس وقوع در گناه را بدهد نباید در این برنامه شب نشینی شرکت کند.
2. در شب نشینی ها و دورهمی ها نباید افراد برای خنده و شاد بودن یکدیگر را مسخره یا اهانت یا اذیت کنند و شاد بودن با اذیت دیگران علاوه بر اینکه معصیت است، فعل غیر انسانی می باشد.
3. اگر در شب نشینی گناهی صورت می گیرد بر افرادی که گناه را مشاهده می کنند با رعایت شرایط، باید نهی از منکر کنند و در برابر گناه ساکت نباشند.
عزیزان توجه داشته باشند به هدف امکان مراجعه حضوری و پرسش مستقیم از کارشناس؛ در برخی از مسیرها در اماکن متبرکه میز خدمت پاسخگویی با حضور کارشناس آقا و خانم قرار داده شده است که زائرین می توانند سوالات دینی خویش را بپرسند.
خدواند متعال توفیق انجام واجبات و ترک محرمات را به همه عنایت فرماید به برکت صلوات بر محمد و آل محمد.
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم
بسم الله الرحمن الرحیم
خداوند مومنان واقعی را اهل توکل معرفی میکند ومی فرماید: إِنَّمَا المُؤمِنونَ الَّذینَ إِذا ذُکِرَ اللَّهُ وَجِلَت قُلوبُهُم وَإِذا تُلِیَت عَلَیهِم آیاتُهُ زادَتهُم إیمانًا وَعَلىٰ رَبِّهِم یَتَوَکَّلون: مومنان واقعی کسانی هستند که به هنگام یاد خدا قلبشان میترسد و به هنگام تلاوت آیات خدا، ایمانشان زیادتر میشود و اینان بر پروردگارشان توکل میکنند.»(آیه 2 انفال)
حقیقت توکل اعتماد قلبی در تمام کارها بر خدا، و صرف نظر کردن از غیرخداست و این منافات با تحصیل اسباب ندارد مشروط بر اینکه اسباب را در سرنوشت خود اصل اساسی نشمرد؛ توکل نه به این معنی که دست از تلاش و کوشش بردارد بلکه تا آنجا در توان دارد تلاش کند ، اما آنچه از توان او بیرون است ونتیجه را به خدا واگذارد.
مرد عربی در حضور پیامبر ( صلی الله علیه و آله و سلم ) شتر خود را رها کرد و گفت: «توکلت علی الله! » پیامبر اکرم ( صلی الله علیه و آله و سلم ) فرمود: «اعقلها و توکل؛ شتر را پایبند بزن و توکل بر خدا کن» ! (با توکل زانوی اشتر ببند) .( محجه البیضاء، ج 7، ص 426)
حضرت موسی ( علیه السلام ) بیمار شده بود ودارو نخورد و گفت: من از هیچ دارویی بهره نمی گیرم تا خداوند بدون دارو مرا شفا دهد! خداوند فرمود: بهبودی به تو نمی دهم مگر اینکه از دارو استفاده کنی! تو می خواهی با توکل خود حکمت و سنت مرا باطل کنی؟ ! مگر منافع داروها را کسی جز من در آنها قرار داده است» ؟.( محجه البیضاء، ج 7، ص 432)
خداوند،توفیق فهم معارف دین را به ما عنایت فرماید به برکت صلوات بر محمد و آل محمد
گفتار روز
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم
از پیامبر خدا صلّى الله علیه و آله و سلم روایت شده که میفرمایند: مَنْ آذَى جَارَهُ حَرَّمَ اللَّهُ عَلَیْهِ رِیحَ الْجَنَّةِ وَ مَأْواهُ جَهَنَّمُ وَ بِئْسَ الْمَصِیر
هر کس همسایه خود را آزار دهد، خداوند بوى بهشت را بر او حرام مىفرماید و جایگاه او دوزخ است، که چه بد جایگاهى است. (الأمالی( صدوق) ؛ النص ؛ ص428)
توضیحات
در مسئله 11 توضیح المسائل مراجع تقلید اینگونه آمده است که: مسائلی را که انسان غالباً به آنها احتیاج دارد واجب است یاد بگیرد؛ از طرفی یکی از آداب مورد تاکید در روزهای جمعه آن است که مؤمنین زمانی از روز را برای یادگیری مسائل دینی شان اختصاص دهند.
یکی از مسائل مهم اجتماعی، کیفیت معاشرت با همسایگان می باشد و در اسلام نسبت به حقوق همسایه سفارش شده است، که به برخی از حقوق واجب اشاره می شود:
1. دوری از آزار و اذیت همسایگان، که به عنوان یکی از محرمات الهی بشمار میرود و به عنوان نمونه به برخی از مصادیق آزار و اذیت اشاره می شود:
مورد اول: پارک کردن اتومبیل مقابل درب منزل همسایگان در صورتی که مانع عبور و مرور آنان شود حرام است. (1)
مورد دوم: برگزاری مجالس اعم ازمجالس شادی یا عزاداری باید به گونه ای باشد که سر و صدا یا پذیرایی از مهمانان، سبب اذیت و آزار همسایگان نشود. (2)
2. احترام به مالکیت یکدیگر، که باز هم به دو نمونه اشاره می شود:
مورد اول: استفاده از درخت همسایه جایز نیست. مثل استفاده از برگ یا چوب آن؛ مگر اینکه با اجازه یا رضایت همسایه باشد. (3)
مورد دوم: در آپارتمانها یا در مجتمع ها، مکانهایی که مشترک است، استفاده و هرگونه دخل و تصرف باید با رضایت همه اعضا باشد. (4)
در پایان خدمت زائرین عرض می شود؛ یکی از خدمات فرهنگی و مذهبی آستان قدس رضوی، قراردادن دفاتر پاسخگویی به مسائل شرعی و احکام در اماکن متبرکه است که زائرین می توانند با مراجعه، پاسخ سوالات خویش را به صورت جزئی و دقیق و مطابق نظر مرجع دریافت کنند؛ ضمنا خواهران می توانند با مراجعه به دفاتر مخصوص خواهران سوالات خویش را از کارشناس خانم بپرسند.
تعجیل در فرج امام زمان علیه السلام سلامتی مراجع عظام خاصه امام خامنه ای صلوات بر محمد و آل محمد.
نکات توضیحی و منابع:
(1) (استفتائات آیت الله سیستانی ص: 339)
(2) (اجوبه الاستفتائات س 1447)
(3) (جامع المسائل، فاضل، ج1 س 2235)
(4) (استفتائات آیت الله سیستانی ص: 333)
گفتار روز
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الحیم
در روایتی حضرت صادق علیه السلام می فرمایند: الشِّتَاءُ رَبِیعُ الْمُؤْمِنِ یَطُولُ فِیهِ لَیْلُهُ فَیَسْتَعِینُ بِهِ عَلَى قِیَامِهِ وَ یَقْصُرُ فِیهِ نَهَارُهُ فَیَسْتَعِینُ بِهِ عَلَى صِیَامِه
زمستان بهار مومن است شبهایش برای عبادت طولانی و روزهایش برای روزه گرفتن کوتاه است. (وسائل الشیعه، ج10 ، ص: 414)
توضیحات
نافله شب یا همان نماز شب یکی از مهمترین نمازهای مستحبی است که در روایات اسلامی و قرآن مجید روی آن تاکید شده و تأثیر عمیقی در صفای روح و قلب و تربیت نفوس انسانی و حل مشکلات دارد. و از آنجایی که در زمستان شب ها طولانی است انسان راحت تر می تواند به فضیلت کامل این نماز دست پیدا کند. (1)
1. نافله شب یازده رکعت است که کیفیت خواندن آن به این صورت است که چهارتا دو رکعتی مثل نماز صبح به نیت نماز شب و یک دو رکعتی نیز مثل نماز صبح به نیت نماز شفع و یک نماز یک رکعتی مثل رکعت دوم نماز صبح به نیت نماز وتر. (2)
2. وقت نافله شب به فتوای اکثر مراجع از جمله امام خامنه ای از نیمه شب شرعی تا اذان صبح است. (3) اما هرچه نزدیکتر به اذان صبح خوانده شود فضیلتش بیشتر است.
3. مسافر و کسی که برای او سخت است نافله شب را بعد از نصف شب بخواند، می تواند آن را در اول شب بخواند. (4)
عزیزان توجه داشته باشند به هدف امکان مراجعه حضوری و پرسش مستقیم از کارشناس؛ در برخی از مسیرها در اماکن متبرکه میز خدمت پاسخگویی با حضور کارشناس آقا و خانم قرار داده شده است که زائرین می توانند سوالات دینی خویش را بپرسند.
خداوند متعال توفیق بندگی به همه عنایت فرماید به برکت صوات بر محمد و آل محمد.
نکات توضیحی و منابع:
(1) (توضیح المسائل مراجع م764 و 765 ؛ عروه الوثقی، کتاب الصلاه، اعداد الفرائض و نوافلها، مقدمه)
(2) (عروه الوثقی، کتاب الصلاه، اوقات الواتب، م8 ؛ توضیح المسائل مراجع م773 ؛ تحریرالوسیله، مقدمات الصلاه، مقدمه الاولی؛ توضیح المسائل جامع م 1836)
(3) آیت الله سیستانی: اول وقت ادای آن از اول شب آغاز می شود یعنی اگر بعد از نماز عشا، نافله شب را انجام دهد، در وقت واقع شده است و تا اذان صبح وقتش ادامه دارد.
(4) (توضیح المسائل مراجع م774 ؛ منهاج الصالحین ج1 505)
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم
بسم الله الرحمن الرحیم
خداوند در قرآن می فرماید: قُل إنَّما أَعِظُکُم بِواحِدَة أَن تَقُومُوا لِلّهِ مَثنی وَ فُردی…؛بگو ای پیامبر!: شما را تنها به یک چیز اندرز می دهم و آن اینکه: دو نفر دو نفر و یا یک نفر یک نفر برای خدا قیام کنید…» (سوره سباء، آیه 46)
حدود ۴۰۰آیه در رابطه با جهاد و قیام نازل شده است. قیام بهمعنی آمادگی،داشتن انگیزه، اراده، تصمیم و اقدام برای انجام کار است.
آنچه قیام برای خداوند را دارای ارزش میکند قیام برای خداست(تَقُومُوا لِلّهِ) تفاوت اصلی قیام لله و لنفس این است که در قیام لله دعوت از سوی قیام کننده به سوی خدا و در قیام به نفس دعوت به خود است.
آثار قیام برای خدا:
رزمنده در حال شکست یا پیروزی خود را برنده میدان میداند، و هرگز احساس باختن و خسارت نمیکند و از این جهت چهره سیدالشهداء در روز عاشورا هر چه به ظهر عاشورا نزدیکتر میشد، بر افروخته تر می شد. انسان در قیام برای خدا دنبال سهم خواهی نیست، ولی اگر نیت سهم خواهی باشد برای نفس است، مثل طلحه و زبیر که بعد از قیام و قدرت دنبال سهم خواهی برای خود بودند و برخی در انقلاب اسلامی ما نیز دنبال سهم خواهی هستند.
وقتی انگیزه خدایی باشد سیاست و رفتار و حکومت مطابق دین و رضای الهی است، ولی اگر نیت فرد غیر خدایی باشد( به فرموده مقام معظم رهبری)، دین را سیاسی می کند و دین را بازیچه قدرت و سیاست قرار می دهد.قیام انقلاب اسلامی به رهبری امام خمینی یکی از مصادیق مهم قیام در راه خداست که یکی از عوامل آن قیام 17 شهریور بود که یاد شهدای آن روز را گرامی میداریم.-
خداوند نیات و اعمال ما را برای خودش و در راه رضای خودش قرار دهد به برکت صلوات برمحمد و آل محمد
گفتار روز
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم
از رسول خدا صلی الله علیه و آله روایت است که فرمودند: مَنْ حَافَظَ عَلَى الْجَمَاعَةِ حَیْثُمَا کَانَ...کَانَ لَهُ بِکُلِّ یَوْمٍ وَ لَیْلَةٍ حَافَظَ عَلَیْهَا ثَوَابُ شَهِید
کسی که در هر جا باشد بر نماز جماعت مواظبت کند، برای هر یک شبانه روزی که در آن شرکت کرده پاداش یک شهید را خواهد داشت. (وسائل الشیعة ؛ ج8 ؛ ص307)
توضیحات
در مسئله 11 توضیح المسائل مراجع تقلید اینگونه آمده است که: مسائلی را که انسان غالباً به آنها احتیاج دارد واجب است یاد بگیرد؛ یکی از همین مسائلی که زیاد هم ابتلاء دارد احکام نماز جماعت است که لازم است برویم و مسائلش را بیاموزیم نماز جماعتی از مهمترین مستحبات و از بزرگترین شعائر اسلامی است؛
در این مجال قصد دارم به دو مساله کوتاه در این باب را اشاره کنم باقی مسائل را حتما مراجعه کنیم و بیاموزیم:
1. کسی که یک رکعت از امام جماعت عقب مانده باشد مثل اینکه نمازگزاری در نماز ظهر یا عصر به رکعت اول نماز جماعت نمی رسد و در رکعت دوم اقتدا می کند، وقتی امام جماعت تشهد رکعت دوم را می خواند به فتوای اکثر مراجع تقلید بنابر احتیاط واجب ماموم باید موقع تشهد به حالت نیم خیز بنشیند؛ ولی وقتی امام جماعت تشهّد رکعت آخر را میخواند و رکعت سوم ماموم است به نظر اکثر مراجع از جمله امام خامنه ای بهتر آن است که به حالت تجافی و نیم خیز بنشیند؛ یعنی انگشتان دست و سینه پا را به زمین بگذارد و زانوها را بلند نگهدارد و صبر کند تا امام سلام نماز را بگوید و بعد برخیزد و اگر از همان ابتدای تشهد بخواهد قصد فرادا نماید و بلند شود، مانعی ندارد. (1)
2. اگر مأموم موقعی که امام جماعت در رکعت دوّم نماز چهار رکعتی است اقتدا کند، باید در رکعت دوّم نمازش که رکعت سوّم امام است، بعد از دو سجده بنشیند و تشهّد را به مقدار واجب بخواند، سپس برخیزد و چنانچه برای گفتن سه مرتبه تسبیحات اربعه وقت ندارد، باید تسبیحات اربعه را یک مرتبه بگوید و به فتوای اکثر مراجع تقلید از جمله امام خامنه ای در رکوع خود را به امام جماعت برساند. (2)
زائرین و مجاورین گرامی می توانند سوالات دینی خویش را با ذکر نام مرجع تقلید خویش به سامانه 30002020 پیامک کرده و پاسخ را مطابق نظر مرجع تقلید دریافت نمایند.
خداوند متعال توفیق شرکت در نماز جماعت عنایت فرماید به برکت صلوات بر محمد و آل محمد
نکات توضیحی و منابع:
(1) مکارم: احتیاط آن است که به حالت تجافی بنشیند و بنابر احتیاط واجب صبر کند تا امام سلام نماز را بگوید. صافی: احتیاط آن است که به حالت تجافی بنشیند و صبر کند تا امام تشهد را بگوید و بعد برخیزد و واجب نیست صبر کند تا امام سلام بگوید. وحید، خوئی، تبریزی: اگر از ابتدای نماز قصد انفراد داشته است، محل اشکال است. (عروه الوثقی، فصل فی مستحبات الجماعه م 9 ؛ رساله مراجع م 1452 و م 1439؛ امام خامنه ای، سایت ادمین، همسان سازی ها ؛ رساله جامع م 1755)
(2) حضرت امام، زنجانی: در رکوع یا سجده خود را به امام برساند. وحید: اگر در رکوع به امام نرسید، بنابر احتیاط واجب، قصد انفراد نماید. (رساله مراجع م1440 ؛ توضیح المسائل جامع م 1748)
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم
بسم الله الرحمن الرحیم
خداوند در قرآن با مخالفین مبارز ظلبی کرده و می فرماید: إِن کُنتُمْ فِی رَیْبٍ مِّمَّا نَزَّلْنَا عَلَىٰ عَبْدِنَا فَأْتُوا بِسُورَةٍ مِّن مِّثْلِهِ :اگر در آنچه بر بنده خود نازل کرده ایم شک دارید ، پس- اگر راست می گویید- سوره ای مانند آن بیاورید(آیه 23 بقره)
پیامبر اسلام ( صلی الله علیه و آله و سلم ) معجزات فراوانی داشته اند که به برخی اشاره میشود:
1-قرآن: تحدی قرآن بهترین دلیل بر اعجاز قرآن است که می فرماید: اگر میتوانید سوره ای مثل قرانذ بیاورید و تا امروز همه انسان ها از آوردن حتی یک سوره مانند کوچک ترین سوره های قرآن عاجز بوده و تا ابد نیز عاجز خواهند بود.
2-شق القمر: مشرکان مکه گفتند: «اگر واقعاً پیامبر خدا هستی ماه را برای ما بشکاف و دو نصف کن وپیامبر در شب ماه بدر این کار را کرد ولی قبول نکردند وگفتند سحر است(بحار ، ج۱۷، ص۳۵۵)
3- حرکت درخت به سمت پیامبر( صلی الله علیه و آله و سلم ) :مشرکان از پیامبر برای اثبات نبوت خواستند کهˈاین درخت را بخوان تا از ریشه کنده شده و در پیش تو بایستد.ˈ پیامبر این کار را کرد،یعد گفتند: به درخت فرمان ده، نصفش جلوتر آید، و نصف دیگر در جای خود بماند.بعکه این کار شد، سران قریش از روی کفر و سرکشی گفتند ˈفرمان ده تا این نصف باز گردد و به نیم دیگر ملحق شود، و به صورت اول درآید.ˈ ووقتی این کار نیز شد گفتند: توساحر و دورغگویی(نهج البلاغه، خطبه ۱۹۲(خطبه قاصعه))
البته معجزات دیگری مثل 'تسبیح گفتن دانههای سنگ در دستان پیامبر( صلی الله علیه و آله و سلم ) ؛ رد الشمس و... نیز هست که صرفنظر میشود.
خداوند،توفیق فهم معارف دین را به ما عنایت فرماید به برکت صلوات بر محمد و آل محمد
