گفتار روز
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم. پیامبر خدا در خطبه پایانی ماه شعبان بنابر روایتی می فرمایند: «ایُّها النّاس! إنَّهُ قَد أقبَلَ إلَیکُم شَهرُ الله… هُوَ شَهرٌ دُعیتم فیهِ إلی ضیافَةِ الله.»
پیامبر خدا فرمودند: «ای مردم! ماه خدا به سوی شما آمده… ماهی است که در آن به مهمانی خدا دعوت شدهاید.»
توضیحات
چند نکته پیرامون این حدیث شریف عرض کنم:
نکته اول: دعوت به ضیافت الهی
همهی ما دعوتشدگان ضیافت بزرگ و پربرکت الهی هستیم. مثل مهمانیهایی که در دنیا میرویم؛ اما دعوت خدا فرق دارد. لازمهاش همت و تصمیم ماست. اگر حرکت کنیم و وارد این سفرهی آسمانی شویم، پذیرایی او نصیبمان میشود، اما اگر بیتوجه باشیم، سهمی نخواهیم داشت.
نکته دوم: پذیرایی ویژه خداوند
در این ضیافت، پذیرایی خداوند چیزی بالاتر از نعمتهای دنیوی است؛ بزرگترین هدیه، فرصت نزدیکی و تقرب به اوست. این فرصت در روزهداری، تلاوت قرآن و اصلاح روابط میان خودمان جلوهگر میشود. هرکدام از این اعمال، ما را به خدا نزدیکتر میکند.
نکته سوم: روزه حقیقی از نگاه امام سجاد علیهالسلام
امام سجاد علیهالسلام در دعای ورود به ماه رمضان از خدا میخواهد: «وَاَعِنّا عَلى صِیامِهِ بِکَفِّ الجَوارِحِ عَنْ مَعاصِیک؛ خدایا کمکمان کن که با نگهداری اعضا و جوارح از گناه، حقیقت روزه را درک کنیم.» یعنی روزه فقط نخوردن و نیاشامیدن نیست، باید چشم و زبان و دل ما هم روزهدار باشند و از گناه دوری کنند.
در پایان، همان طور که پیامبر فرمودند، از خدا میخواهیم با نیتهای پاک و دلهای صاف، ما را موفق کند تا روزه بگیریم و قرآن بخوانیم و مهمان شایسته این سفره الهی باشیم..
متن اصلی:
پیامبر خدا دربارهی ماه مبارک رمضان فرمود: ایها الناس ! انه قد اقبل الیکم شهر الله.....هُوَ شَهرٌ دُعیتُم فیهِ اِلى ضیافَةِ اللَه؛ خیلی خب، شما دعوت شدید. انسان گاهی یک جایی دعوت میشود، اجابت میکند، میرود به آن مهمانی و پذیرایی میشود؛ یک وقت هم نه، دعوت کردهاند ما را، همّت نمیکنیم که حرکت کنیم و به آن مهمانی برویم و پذیرایی بشویم؛ پس این، دست من و شما است. این ماه، ماه رمضان است، ماه ضیافت است، ماه گسترهی بینهایت رحمت الهی است. آن کسی که برود سر این سفره بنشیند و پذیرایی بشود کیست؟ بحث سر این است. باید همّت بکنیم که ما وارد این تالار عظیم پذیرایی بشویم و سر این سفره بنشینیم. این ضیافت چیست؟ حالا اگر همهی شما انشاءالله به بهترین وجهی وارد این تالار ضیافت شدید و به ضیافت الهی مشرّف شدید، خدای متعال به شما چه خواهد داد؟ پذیرایی الهی عبارت است از فراهم کردن فرصت تقرّب به خدا؛ یعنی از این چیزی دیگر بالاتر نیست. خدای متعال در این ماه فرصت تقرّب به خودش را فراهم کرده؛ اگر شما وارد این ضیافت شدید، از این پذیرایی بهرهمند میشوید. این فرصت چیست؟ این فرصت، روزه است؛ این فرصت اجر بیپایان تلاوت [کتاب] الهی است، تلاوت قرآن است؛ این فرصت اجر مضاعف برای اصلاح ذاتالبین است و امثال این چیزها که در خطبهی رسول اکرم (صلّی الله علیه و آله و سلّم) وجود دارد. از خدای متعال بخواهیم اینها را؛ بخواهیم که خدای متعال به ما این توفیق را بدهد که از این فرصتها استفاده کنیم. لذا فرمود: فَاسأَلُوا اللَهَ رَبَّکُم بِنیّاتٍ صادِقَةٍ وَ قُلوبٍ طاهِرَةٍ اَن یُوَفِّقَکُم لِصِیامِهِ وَ تِلاوَةِ کِتابِه؛ این را از خدا بخواهید.
بحمدالله شما[قاریان قرآن] اکثراً جوان هستید و دلهای پاک و نورانی و متلألئ که انسان واقعاً غبطه میخورد به حال شما جوانها؛ میتوانید از این فرصتها به بهترین وجهی استفاده کنید. حضرت سجّاد (سلام اﷲ علیه) در دعای چهلوچهارم صحیفهی سجّادیّه که دعای ورود به ماه رمضان است، به خدا این جور عرض میکنند: وَ اَعِنّا عَلی صیامِهِ بِکَفِّ الجَوارِحِ عَن مَعاصیه؛ صیامِ این جوری؛ معلوم شد که صیام، فقط نخوردن و اجتناب از این کارهای ظاهری نیست؛ این هم جزو این صیامی است که شما را به خدا آن جور نزدیک میکند: کفّ جَوارِح از معاصی الهی؛
وَ استِعمالِها فیهِ بِما یُرضیک؛ البتّه دعا، دعای مفصّلی است و من توصیه میکنم که کسانی که نخواندهاند این دعا را بخوانند؛ بخوانید این دعا را و واقعاً بهرهمند بشوید؛ شماها این لیاقت را دارید که از کلمات امام سجّاد در صحیفهی سجّادیّه به بهترین وجهی استفاده کنید؛ دنبالهاش بعد از فاصلهای میفرماید: وَ اَن نَتَقَرَّبَ اِلیکَ فیهِ مِن الاَعمالِ الزّاکیَةِ بِما تُطَهِّرُنا عَن الذُّنوبِ وَ تَعصِمُنا فیهِ مِمّا نَستَأنِفُ مِنَ العَیوب؛ خدای متعال هم از گذشته ما را پاک کند، هم در آینده ما را محفوظ کند و نگه دارد؛ قدر این ماه را بدانیم
گفتار روز
أَیُّهَا النَّاسُ إِنَّهُ قَدْ أَقْبَلَ إِلَیْکُمْ
ای مردم! ماه خدا با برکت و رحمت و آمرزش به سوی شما رو کرده است.ماهی که نزد خدا، بهترین ماههاست.
توضیحات
پیامبر در این خطبه چندین توصیه بیان می فرمایند که به برخی از آنها اشاره می کنم:
1. وَ اذْکُرُوا بِجُوعِکُمْ وَ عَطَشِکُمْ فِیهِ جُوعَ یَوْمِ الْقِیَامَةِ وَ عَطَشَهُ.
در این ماه با گرسنگی و تشنگی خود، گرسنگی و تشنگی روز قیامت را بیاد آورید.
2. به فقیران و درماندگان کمک ویاری کنید.
3. به پیران و کهنسالان احترام و به کودکانتان ملاطفت و مهربانی نموده
4. وَ صِلُوا أَرْحَامَکُمْ.
و با خویشاوندان رفت و آمد داشته باشید.
یک مساله شرعی کوتاه:
اگر روزه برای فردی ضرر داشته باشد روزه صحیح نیست معنای ضرر داشتن روزه این است که روزه گرفتن سبب بیماری یا تشدید بیماری یا طولانی شدن مدت قابل توجهی می شود.بنابر این کسی می گوید دیابت دارد که اگر روزه بگیرد بیماریش بدتر می شود در این صورت مصداق ضرر می باشد. و تشخیص این مطلب با خود مکلف است و مکلف هم می تواند از گفته پزشک یا تجربه شخصی یا تجربه دیگران تشخیص دهد لذا اگر یقین پیدا کند که روزه ضرر دارد یا ترس ضرر دارد و مضطراب و نگران است، در این صورت روزه برایش واجب نیست.
خداوند توفیق عبادت و بندگی خودش را در این ماه به همه ما عنایت فرماید به برکت صلوات
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم
ضمن عرض تبریک به مناسب حلول ماه مبارک رمضان چند نکته ای درباره احکام روزه خدمت شما عزیزان یادآوری می کنم:
۱- یکی از واجبات روزه نیت است اما منظور از نیت روزه به زبان آوردن نیت روزه نیست، بلکه همین اندازه که فرد بداند برای فرمان الهی از مبطلات روزه خودداری می کند کافی است یا
اینکه اگر از او سوال شود، به همین مقدار بگوید که روزه ام کافی است یا
همین که برای روزه گرفتن در سحر بلند می شود، برای نیت کافی است
ضمنا خوردن سحری شرط صحت روزه نیست.
۲- مساله ای که باید مورد توجه بگیرد این است که اگر کسی معذور است و نمی تواند روزه بگیرد مانند مسافر، از جهت شرعی نباید تظاهر به روزه خواری کند و در انظار عمومی اقدام به خوردن و آشامیدن کنند
حتی اگر کسی عمدا روزه نمی گیرد ولی در انظار عمومی اقدام به روزه خواری کند گناهش مضاعف است.
۳- مسافرینی که می خواهند در مشهد قصد ده روز کنند که بتوانند روزه بگیرند باید ده روز کامل را قصد کنند یعنی قصد ماندن حداقل 240 ساعت را در مشهد داشته باشند البته اگر کسی هنگام ورودش مصادف با شب باشد، همین که بتواند در مشهد تا غروب رو دهم بماند برای قصد ده روز کافی است.
خداوند توفیق عمل به وظایف شرعی را به همه ما عنایت بفرماید به برکت صلواتی بر محمد و ال محمد
گفتار روز
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم
امام سجاد (علیه السّلام) در خطبه ای درباره ماه رمضان فرمودند: «شَهْرَ الطَّهُورِ، وَ شَهْرَ التَّمْحِیصِ» (صحیفه سجادیه دعای 44)
ماه رمضان، ماه پاک شدن و طهارت قلب و ماه مغفرت است؛
توضیحات
ماه رمضان، ماه پاک شدن و طهارت قلب و ماه مغفرت است؛ چون خدای متعال استغفار را در این ماه بیش از دیگر ایام سال مورد لطف و عنایت خود قرار میدهد. شاهدش این روایت که حضرت فرمودند «مَنْ لم یُغفَرْ لَهُ فی شَهرِ رمضانَ ففِی أیِّ شهرٍ یُغفَرُ لَهُ؟!» اگر کسی در ماه رمضان - که درهای رحمت و مغفرت الهی به روی انسانها گشوده است - نتواند به مغفرت و رحمت الهی دست پیدا کند، پس کِی چنین توفیقی نصیب او خواهد شد؟(سخنرانی امام خامنه ای ۱۳۸۴/۰۷/۲۹)
اما مساله شرعی:
یکی از سوالاتی که در زمینه روزه سوال می شود حکم تزریقات و قطره چشم و گوش است که به همین مناسبت چند نکته را خدمت شما یاد آوری می کنم:
1. قطره چشم و گوش هر چند طعم و بویش به حلق برسد روزه را باطل نمی کند. ( مکارم: بنا بر احتیاط واجب مبطل روزه است. رساله م 1398)
2. تزریقات چنانچه در رگ نباشد و تقویتی هم محسوب نشود مثل آمپول پینی سلین یا بی حسی دندان برای روزه دار اشکالی ندارد اما اگر آمپول تقویتی باشد یا در رگ تزریق شود به نظر امام خامنه ای بنابر احتیاط واجب پرهیز شود.
(جهت اطلاع بیان کننده محترم: تزریقات اعم از آمپول و سرم به نظر تعدادی از مراجع روزه را باطل نمی کند.آیات عظام سیستانی، صافی، گلپایگانی، نوری، اراکی و به نظر تعدادی از مراجع تزریقاتی که تقویتی باشد یا دارویی که در رگ تزریق شود اجتناب شود. فاضل و بهجت: از تقویتی باید خوداری شود. مکارم: در رگ جایز نمی باشد. امام خامنه ای: احتیاط واجب آن است که روزه دار از آمپولهای مقوّی یا مغذّی و هر آمپولی که در رگ تزریق می شود و نیز انواع سرم ها خودداری کند، لکن آمپولهای دارویی که در عضله تزریق می شود و نیز آمپولهایی که برای بی حسّ کردن به کار می رود، مانعی ندارد. (اجوبة الاستفتائات، س: ۷۶۷)
خداوند توفیق عبادت و بندگی خودش را در این ماه به همه ما عنایت فرماید به برکت صلوات
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم.ضمن آروزوی قبولی طاعات و عبادات شما
در دعاها می خوانیم اللهم انی اسئلک موجبات رحمتک.خدایا آنچه موجب نزول رحمتت هست ازتو درخواست می کنم.
یکی از چیزهایی که موجب رحمت خداست استغفار است و ماه رمضان به نام" شهر المغفرة" نام گذاری شده است.استغفار یعنی با نیت صادقانه از خدا بابت تمامی خطاهایم، معذرت می خواهم.
استغفار در همه میدانهای زندگی اثر دارد مثلاً در مسائل جاری زندگی در سورهی هود [میفرماید]: وَ یا قَومِ استَغفِروا رَبَّکُم ثُمَّ توبوا اِلَیهِ یُرسِلِ السَّماءَ عَلَیکُم مِدرارا؛ یعنی از پروردگارتان طلب آمرزش کنید، سپس به سوی او بازگردید، تا خدای متعال برکات آسمانی را بر شما نازل کند؛ بعد [میفرماید]: وَ یَزِدکُم قُوَّةً اِلىٰ قُوَّتِکُم؛(۳) نیروی شما را هم افزایش میدهد. ۱۴۰۱/۰۱/۲۳
دو نکته کوتاه درباره احکام روزه مسافر:
1. مسافری که قصد ده روز کرده است تا روزه اش صحیح باشد چنانچه به مسافت شرعی هر چند بعد از ظهر سفر کند، در برگشت نمی تواند روزه بگیرد مگر اینکه مجددا از همین زمان بخواهد ده روز کامل بماند.
2. مسافری که قصد ده روز کرده است یعنی اطمینان به ماندن ده روز کامل داشته است چنانچه بعد از خواندن یک نماز چهار رکعتی از تصمیمش برگردد تا زمانی که در محل قصد ده روز هست، باید نماز را کامل و روزه صحیح است.
خداوند متعال برکات آسمانی را با خیر و برکت و عافیت نازل بفرماید به برکت صلواتی بر محمد و آل محمد
گفتار روز
توضیحات
سلام علیکم. بسم الله الرحمن الرحیم.
ضمن آرزوی قبولی طاعات و عبادات
ماه رمضان ماه تلطیف دل و جان است. این زندگی مادّی، بخصوص زندگی ماشینی، روابط ما را، درون ما را، باطن ما را، عملکرد ما را از لطافت میاندازد؛ مثل چرخی که احتیاج به روغنکاری دارد تا راحت بچرخد و سایشِ مضر نداشته باشد، ذکر و دعا در این ماه چنین نقشی را ایفا میکند؛ دلهایمان را، جانهایمان را، با تلاوت قرآن، با دعاهای شبانهروزی، با خود روزه، با شب قدر تلطیف میکند.
خداوند متعال برکات آسمانی را با خیر و برکت و عافیت نازل بفرماید به برکت صلواتی بر محمد و آل محمد
چند مساله شرعی مرتبط با ماه رمضان:
1. هتک ماه رمضان حرام هست بنابراین تظاهر به روزهخواری در صورتی که مصداق هتک حرمت ماه مبارک رمضان است حرام میباشد .هر چند فرد مسافر یا بیمار باشد و معذور باشد.
2. عطر زدن برای روزه دار اشکال ندارد بلکه سفارش هم شده است.
3. اگر فردی بدون تحقیق و بررسی از وقت اذان صبح مشغول سحری شود و سپس متوجه شود بعد از وقت شرعی اذان صبح مشغول خوردن بوده است، در این صورت روزه باطل است و باید قضای روزه را بجا بیاورد و تا شب هم مانند روزه از چیزهایی که برای روزه دار ممنوع است، خودداری کند.